حسادت بیمارگونه چیست؟

1/00
1.00 out of 5 1
(0)

اغلب روان شناسان توافق دارند که حسادت یکی از شایع ترین هیجانات انسانی است که مستقیماً به روابط بین افراد مربوط می شود. برخی از روان شناسان حتی ادعا کرده اند که اگر کسی اصلاً احساس حسادت نداشته باشد، در تعهد خود نسبت به رابطه با دیگران دچار کمبود خواهد بود.

 

حسادت در انواع مختلفی از روابط ممکن است بروز کند:

  •  دوستی
  • رابطه با جنس مخالف 
  • رابطه با همجنس 
  • رابطه بین اولیاء و فرزندان
  • رابطه بین خواهر و برادرها 
  • رابطه بین اعضای خانواده

 

غالباً حسادت ریشه در کمبود عزت نفس و اعتماد به خود دارد و در نتیجه به درجات مختلف، بر حسب این که میزان و سطح عزت نفس و اطمینان فرد چقدر باشد، بر روی افراد تاثیر می گذارد.

 حسادت نیز مانند بسیاری از هیجانات دیگر، معمولاً مساله مهمی نیست و در واقع می تواند به «حفظ» رابطه کمک کند امّا در برخی موارد، میزان آن شدّت می گیرد و شروع به منحرف کردن فکر فرد می کند و اینجاست که دیگر از جنبه محافظتی خارج شده و جنبه مخرّب به خود می گیرد. این نوع حسادت، غیرعادی یا نابهنجار است و روان پزشکان آن را حسادت بیمارگونه می نامند. حسادت بیمارگونه در برخی موارد حاد ممکن است به خشونت و حتی مرگ بینجامد.

 

 

 حسادت به عنوان یک هیجان طبیعی انسان

 تفاوت عمده ای بین حسادت طبیعی و غیرطبیعی وجود دارد، هر چند صاحب نظران در مورد نقطه دقیقی که حسادت طبیعی به صورت حسادت بیمارگونه در می آید بحث دارند. به عنوان یک قاعده کلّی، حسادت طبیعی را می توان چنین تعریف کرد که حسادتی است که فرد حس می کند چنانچه:

 

  • همسر یا دوستش را با کس دیگری ببیند
  • دوستش او را به خاطر کس دیگری کنار بگذارد
  • کودکی در خانواده مورد محبت و علاقه بیشتری از دیگران قرار داشته باشد

 

احساس حسادت می تواند خیلی دردناک باشد امّا در حسادت های طبیعی، افراد خود را با شرایط و موقعیت جدید وفق می دهند و زندگیشان را می کنند.

 

 

هنگامی که حسادت از کنترل خارج می شود

 حسادت بیمارگونه به دو شکل وجود دارد: حسادت وسواسی و حسادت توهمی یا روان پریشانه.

 

در حسادت وسواسی، فرد دارای افکار شدید و تکرار شونده ای مبنی بر روراست نبودن یارش است. با وجودی که ممکن است فرد از ته قلب به این گونه افکار اعتقاد نداشته باشد امّا نمی تواند فکر کردن درباره آن را متوقف کند و این افکار می توانند خیلی زود به صورت مخرّب و ناراحت کننده درآیند. غالباً به علت حسادت وسواسی، روابط از هم می گسلند.

 

حسادت روان پریشانه، خطرناک تر و حادتر از حسادت وسواسی است. افرادی که از حسادت روان پریشانه رنج می برند کاملاً مطمئن هستند که یارشان به آن ها خیانت می کند و بر خلاف حسادت وسواسی هیچگونه شکی در این مورد در ذهنشان وجود ندارد. آن ها احتمالاً عقیده دارند که شواهدی نیز برای خیانت یارشان وجود دارد، حتی چنانچه شواهدی واقعاً وجود نداشته باشد.

  

رفتارهای خطرناک و آسیب رسان مرتبط با حسادت روان پریشانه عبارتند از:

  • تعقیب کردن یار
  • استخدام کسی برای تعقیب کردن یار
  • سوء تعبیر رویدادهای عادی به عنوان نشانه های تقلّب
  • رو در رویی با یار و متهم کردن او به داشتن رابطه با دیگران
  •  رفتار خشونت آمیز با یار
  •   رفتار خشونت آمیز با کسی که فکر می کند با یارش رابطه دارد

 

حسادت روان پریشانه کمتر از حسادت وسواسی شایع است و ممکن است به علّت اختلالات دیگری چون اسکیزوفرنی، افسردگی، سوء مصرف مواد، زوال عقل و ناتوانی جنسی به وجود آید.

 

درمان حسادت بیمارگونه

 از آنجا که حسادت بیمارگونه طرز فکر فرد را خراب می کند، می تواند اثرات منفی قابل ملاحظه ای بر کیفیت زندگی او بگذارد. با وجود این، چون حسادت بیمارگونه به عنوان یک اختلال ذهنی شناخته می شود، درمان هایی برای آن وجود دارد.

 

«درمان های گفتگویی» نظیر درمان رفتاری شناختی (CBT) برای درمان حسادت بیمارگونه متداول تر است. CBT به فرد کمک می کند که شیوه تفکر و عملش را تغییر دهد و مشکل وی را قابل تحمل تر می سازد.

 

دارودرمانی نیز برای درمان حسادت بیمارگونه به کار می رود. برای حسادت وسواسی، داروهای ضدافسردگی مفیدند و برای حسادت روان پریشانه، داروهای ضدروان پریشی (مانند داروهایی که برای درمان اسکیزوفرنی تجویز می شود) ممکن است لازم باشد.

 

 توصیه هایی برای دوستان و افراد خانواده کسانی که از حسادت بیمارگونه رنج می برند

 همجواری با افرادی که از حسادت بیمارگونه رنج می برند می تواند برای دوستان و افراد خانواده شان بسیار سخت باشد. به یاد داشتن این نکته اهمیت دارد که حسادت بیمارگونه یک نوع اختلال ذهنی است که قابل درمان است امّا همچنین باید به یادداشت که خطر خشونت آمیز شدن رفتار فرد نیز وجود دارد.

 

به افرادی که دچار حسادت بیمارگونه هستند می توان کمک کرد امّا غالباً آن ها کمک را رد می کنند و یا اصلاً انکار می کنند که نیاز به کمک دارند. با وجودی که باید آن ها را تشویق به کمک گرفتن کرد امّا ممکن است آن ها از این پیشنهاد عصبانی شوند. با در نظر داشتن این که افرادی که دچار حسادت بیمارگونه هستند ممکن است به خشونت روی آورند، دوستان و افراد خانواده شان باید رفتار احتیاط آمیزی با آن ها داشته باشند. هنگامی که به خشونت روی آورده شد توصیه می شود با پلیس تماس گرفته شود. در این شرابط، افرادی که از حسادت بیمارگونه رنج می برند، به ویژه از نوع روان پریشانه اش، ممکن است به اجبار تحت درمان قرار داده شوند.

 

حسادت ممکن است بیش از یک هیجان طبیعی باشد

 از آنجا که حسادت معمولاً به عنوان یک هیجان انسانی متداول در نظر گرفته می شود، مردم غالباً باور ندارند که حسادت، در شکل حادش، یک نوع اختلال ذهنی است. تفاوت گذاری بین حسادت طبیعی و غیرطبیعی گاهی اوقات دشوار است امّا به عنوان یک قاعده کلّی، حسادت طبیعی می تواند باعث حفظ رابطه با دیگران گردد در حالی که حسادت غیرطبیعی مخرّب است و غالباً به خشونت می انجامد.

حسادت غیرطبیعی شایع است و قابل درمان می باشد امّا غالباً افرادی که از حسادت بیمارگونه رنج می برند از دریافت کمک خودداری می کنند. در این موارد ممکن است آن ها را به اجبار تحت درمان قرار داد.

 

منبع: ravanyar.com

این صفحه را به اشتراک بگذارید.

نظرات کاربران

شما هم می‌توانید در مورد این مقاله نظر دهید.
برای ثبت نظر، لازم است ابتدا وارد حساب کاربری خود شوید.
اختلال شخصیت پارانوئید

اختلال شخصیت پارانوئید

این بیماری زیرمجموعه اختلالات شخصیتی قرار می گیرد و بااینکه بیمار پارانویا نقاط مشترکی با بیمار اسکیزوفرنی دارد ولی از خیلی جهات با یکدیگر تفاوت دارند. متاسفانه در حال...

افسردگی شدید، خودکشی

افسردگی شدید، خودکشی

همه ما گاهی اوقات احساس خستگی، بدبختی و ناراحتی می‌‌کنیم، این احساسات معمولاً بیش از یک یا دو هفته دوام نمی ‌آورند و چندان با روند زندگی ما تداخل ایجاد نمی ‌کند. گاهی...

نظریه شناخت درمانی

نظریه شناخت درمانی

شناخت درمانی یکی از روشهای روان درمانی است که در سطوح مختلف به حل مشکلات روانی افراد می‌پردازد. این رویکرد درمانی و اصول و تکنیکهای آن مبتنی بر روانشناسی شناختی است. که...

لزوم و اهمیت حفظ حریم خصوصی افراد

لزوم و اهمیت حفظ حریم خصوصی افراد

به طور کلی، حریم خصوصی و حفظ این حریم، در تمام ابعاد زندگی انسان ها از درجه اهمیت بسیار بالایی برخوردار می باشد. موضوع حفظ حریم خصوصی یا حریم شخصی به ویژه در اثر فراگیر...

مبارزه با افسردگی بعد از طلاق

مبارزه با افسردگی بعد از طلاق

طلاق رویدادی تلخ در زندگی فردی است که آن را تجربه می‌کند و احتمال دارد که افسردگی بعد از آن چند هفته تا سال‌ها طول بکشد. در دوره‌ی افسردگی بعد از طلاق ممکن است فرد، احساسات...

چرا زنان در برابر استرس آسیب‌پذیرتر از مردان هستند؟

چرا زنان در برابر استرس آسیب‌پذیرتر از مردان هستند؟

تحقیقات جدید نشان می‌دهد که تفاوت واکنش‌های بیوشیمیایی مغز زن و مرد در برابر عوامل استرس‌زا باعث می‌شود که زنان بیشتر از استرس آسیب ببینند و دیرتر به حال طبیعی بازگردند.

کشف استعداد

کشف استعداد

یکی از مهم ترین سوالاتی است که خیلی از افراد به دنبال پاسخ آن هستند. چرا که کشف استعداد می‌تواند برای رسیدن به موفقیت کمک بسیار زیادی به ما بکند

نکته های مهم ازدواج موفق

نکته های مهم ازدواج موفق

قبل از ازدواج برای اینکه ازدواجی موفق و زندگی سرشار از عشق و آرامش داشته باشیم، باید نکات زیادی را رعایت کرد. افراد با روحیات مختلف، هر کدام ویژگی‌های مثبت و منفی خود...